AVUKAT SÜLEYMAN KESİCİ HUKUK BÜROSU | ANTALYA AVUKAT
Kasten Öldürmeye Teşebbüs mü, Kasten Yaralama mı? Silahlı ve Bıçaklı Olaylarda Suç Vasfı
Bıçaklama veya silahla ateş etme her zaman kasten öldürmeye teşebbüs sayılır mı? Yargıtay öldürme kastını belirlerken husumet, hedef alınan bölge, darbe sayısı, silahın niteliği ve eyleme nasıl son verildiğini birlikte değerlendiriyor. 2026 güncel kararlarıyla ayrımı inceliyoruz.
CEZA | KIŞILERE KARŞI SUÇLARCEZA HUKUKU
Av. Süleyman Kesici
11/7/202622 min read
Kasten Öldürmeye Teşebbüs mü, Kasten Yaralama mı? Silahlı ve Bıçaklı Olaylarda Suç Vasfı
Yayın tarihi: 7 Kasım 2026
Bir tartışma sırasında taraflardan biri bıçak çıkarıyor ve karşısındaki kişiyi bir kez yaralıyor.
Mağdur hastaneye kaldırılıyor ve hayati tehlike geçiriyor.
Başka bir olayda tabancayla tek el ateş ediliyor ve mermi karın bölgesine isabet ediyor.
Bir başka olayda ise kavga sırasında bıçak rastgele savruluyor ve mağdur kolundan yaralanıyor.
Bu olayların üçünde de silah kullanılmış olabilir.
Üçünde de mağdur ciddi şekilde yaralanmış olabilir.
Fakat hukuki sonuçları aynı olmak zorunda değildir.
Bir eylem kasten yaralama olarak değerlendirilebileceği gibi aynı fiil, olayın özelliklerine göre kasten öldürmeye teşebbüs suçunu da oluşturabilir.
Aradaki fark yalnız suçun adından ibaret değildir.
Güncel Türk Ceza Kanunu'na göre kasten öldürmenin tamamlanmış hâli müebbet hapis cezasını gerektirirken, TCK m.35 kapsamında kasten öldürmeye teşebbüste meydana gelen zarar veya tehlikenin ağırlığına göre 10 yıldan 18 yıla kadar hapis cezası söz konusu olabilir.
Nitelikli kasten öldürme suçuna teşebbüste ise ağırlaştırılmış müebbet yerine 14 yıldan 21 yıla kadar hapis cezası uygulanabilir. Bu sınırlar 4 Haziran 2025 tarihinde yürürlüğe giren 7550 sayılı Kanun ile yükseltilmiştir.
Buna karşılık kasten yaralamanın temel şeklinin cezası güncel TCK m.86'ya göre bir yıl altı aydan üç yıla kadar hapistir. Silahla işlenmesi hâlinde ceza ayrıca yarı oranında artırılır; yaralanmanın hayati tehlike, organ işlevinin kaybı veya kemik kırığı gibi sonuçlara neden olması durumunda TCK m.87 hükümleri ayrıca uygulanabilir.
Dolayısıyla aynı olayın “öldürmeye teşebbüs” veya “yaralama” olarak nitelendirilmesi, hükmedilecek cezada yıllarla ifade edilen fark yaratabilir.
Bu nedenle silahlı ve bıçaklı ağır ceza dosyalarında dosyanın merkezindeki soru çoğu zaman şudur:
Fail gerçekten öldürmek mi istedi, yoksa yaralama kastıyla mı hareket etti?
Öldürme Kastı Nasıl Belirlenir?
Bir kişinin zihnindeki amacı doğrudan görmek mümkün değildir.
Sanık:
“Öldürmek istemedim.”
diyebilir.
Mağdur ise:
“Beni öldürmek için saldırdı.”
şeklinde beyanda bulunabilir.
Ancak mahkeme yalnız tarafların kullandığı ifadelerle bağlı değildir.
TCK m.21'e göre kast, suçun kanuni tanımındaki unsurların bilerek ve istenerek gerçekleştirilmesidir. Failin kastı iç dünyaya ilişkin olduğundan uygulamada dış dünyaya yansıyan davranışlardan hareketle belirlenir.
Yargıtay Ceza Genel Kurulu ve 1. Ceza Dairesinin istikrarlı yaklaşımına göre özellikle şu kriterler birlikte değerlendirilir:
fail ile mağdur arasındaki önceki husumetin bulunup bulunmadığı,
varsa husumetin nedeni ve ağırlığı,
kullanılan silah veya aletin niteliği,
darbe veya atış sayısı,
darbelerin şiddeti,
yaraların vücuttaki yeri,
failin hedef seçme imkânının bulunup bulunmadığı,
olayın ani mi yoksa hazırlıklı mı geliştiği,
failin eylemine kendiliğinden mi son verdiği,
yoksa üçüncü kişilerin müdahalesi veya başka bir engel nedeniyle mi devam edemediği.
Yargıtay, bu ölçütlerden hiçbirinin tek başına otomatik sonuç doğurmadığını; olayın bütün özelliklerinin birlikte değerlendirilmesi gerektiğini açıkça vurgulamaktadır.
Bıçakla Yaralama Her Zaman Öldürmeye Teşebbüs müdür?
Hayır.
Bıçak öldürmeye elverişli bir araçtır.
Ancak sırf olayda bıçak kullanılmış olması, failin mutlaka öldürme kastıyla hareket ettiği anlamına gelmez.
Bıçağın;
nerede kullanıldığı,
kaç kez vurulduğu,
hangi bölgenin hedef alındığı,
yaraların derinliği,
olayın gelişimi
ve failin devam etme imkânı olduğu hâlde saldırıyı sürdürüp sürdürmediği birlikte değerlendirilir.
Örneğin kavga sırasında bıçağın rastgele savrulması ve mağdurun hayati olmayan bir bölgesinden tek kez yaralanması ile mağdur yere düştükten sonra göğüs ve boyun bölgesine art arda bıçak darbeleri vurulması aynı hukuki tabloyu oluşturmaz.
Yargıtay 2026: Rastgele Savrulan Bıçakta Öldürme Kastı Kabul Edilmedi
Yargıtay 1. Ceza Dairesinin 29 Nisan 2026 tarihli kararı bu ayrımı açık biçimde gösteriyor.
Olayda taraflar arasında önceden bir kavga bulunmasına rağmen olay günü konuşma yeniden tartışmaya ve kavgaya dönüşmüş, kavga aralandıktan sonra tekrar arbede yaşanmıştı.
Suça sürüklenen çocuk belinden çıkardığı çakıyı rastgele savurmuş ve mağduru yaralamıştı.
Yargıtay;
taraflar arasında öldürmeyi gerektirecek derecede ciddi bir husumetin bulunmamasını,
yaraların hayati tehlike oluşturmamasını,
bıçağın hedef gözetilerek kullanılmamasını
ve failin eylemine kendiliğinden son vermesini
birlikte değerlendirdi.
Sonuçta öldürme kastının şüphede kaldığını belirterek kasten öldürmeye teşebbüs yerine silahla kasten yaralama suçundan hüküm kurulması gerektiğine karar verdi.
Bu karar önemli bir noktayı gösteriyor:
Bıçak kullanılması tek başına öldürme kastının kanıtı değildir.
Göğüs, Boyun veya Karın Bölgesine Darbe Öldürme Kastını Gösterir mi?
Hayati bölgelerin hedef alınması öldürme kastının belirlenmesinde son derece önemli bir göstergedir.
Göğüs, boyun, baş, karın gibi bölgelerde hayati organlar bulunmaktadır.
Bu nedenle özellikle güçlü bir bıçak darbesinin doğrudan bu bölgelere yöneltilmesi öldürme kastı lehine değerlendirilebilir.
Ancak yine otomatik bir kural bulunmamaktadır.
Örneğin kalabalık ve hareketli bir kavga içerisinde bıçağın tesadüfen hayati bölgeye isabet etmesi ile mağdur sabit durumdayken doğrudan kalp bölgesinin hedef alınması aynı şekilde değerlendirilemez.
Yargıtay bu nedenle yaranın yalnız anatomik yerini değil, darbe anındaki olay dinamiğini de dikkate almaktadır.
Silahla Bir Kez Ateş Etmek Öldürmeye Teşebbüs Sayılır mı?
Sayılabilir.
“Atış yalnız bir taneydi.”
savunması tek başına öldürme kastını ortadan kaldırmaz.
Ateşli silahla yapılan tek atış dahi, atışın yöneltildiği bölge ve olayın koşullarına göre kasten öldürmeye teşebbüs suçunu oluşturabilir.
Yargıtay 1. Ceza Dairesinin 13 Mayıs 2026 tarihli kararında sanığın tabancayla mağdura bir kez ateş ederek sol üst karın bölgesinden vurduğu olay değerlendirilmiştir.
Yaralanma hayati tehlikeye ve bir organın işlevinin yitirilmesine neden olmuştu.
Yargıtay;
kullanılan silahın niteliğini,
hedef alınan vücut bölgesini,
yaralanmanın ağırlığını
ve failin saldırıyı kendi isteğiyle değil, mağdurun müdahalesi sonucunda tabancanın şarjörünün düşmesi nedeniyle devam ettirememesini
birlikte değerlendirerek öldürme kastının bulunduğunu kabul etti.
Dolayısıyla tek atış ile öldürme kastı yoktur arasında doğrudan bir eşitlik kurulamaz.
Bacağa Ateş Etmek Öldürmeye Teşebbüs müdür?
Her olayda değil.
Failin ateşli silah kullanmasına rağmen özellikle bacak veya ayak bölgesini hedef alması yaralama kastı lehine değerlendirilebilecek önemli bir göstergedir.
Ancak kullanılan silahın niteliği, atış mesafesi, atış sayısı ve olayın diğer özellikleri yine değerlendirilmelidir.
Yargıtay içtihatlarında özellikle öldürme imkânı bulunduğu hâlde yalnız alt ekstremitenin hedef alınması, kast değerlendirmesinde önemli kabul edilmektedir.
Buna karşılık ateşin hedef gözetilmeden kalabalık bir alana yapılması veya merminin başka bir kişiye isabet etmesi durumunda olası kast gibi başka hukuki değerlendirmeler de gündeme gelebilir.
Darbe Sayısı Neden Önemlidir?
Darbe sayısı öldürme kastının belirlenmesindeki klasik ölçütlerden biridir.
Bir kişinin mağdura art arda çok sayıda bıçak darbesi vurması, özellikle darbeler hayati bölgelere yönelmişse öldürme kastını destekleyebilir.
Ancak:
“Bir darbe yaralama, üç darbe öldürmeye teşebbüstür.”
şeklinde matematiksel bir kural bulunmaz.
Tek bir son derece güçlü ve doğrudan hayati organa yönelik darbe öldürme kastını gösterebilir.
Buna karşılık hareketli bir kavga içerisinde birden fazla yüzeysel yaralanmanın meydana gelmesi her durumda aynı sonuca götürmeyebilir.
Bu nedenle darbe sayısı, darbenin niteliğinden ve yönünden bağımsız değerlendirilmemelidir.
Yaralanmanın Hayati Tehlike Oluşturması Öldürme Kastını Kanıtlar mı?
Hayır.
Bu, uygulamada en fazla karıştırılan konulardan biridir.
Adli tıp raporunda:
“Yaralanma kişinin yaşamını tehlikeye sokan niteliktedir.”
yazması, failin mutlaka öldürme kastıyla hareket ettiğini göstermez.
“Hayati tehlike” tıbbi bir sonuçtur.
“Öldürme kastı” ise ceza hukukuna ilişkin manevi unsur değerlendirmesidir.
TCK m.87 zaten yaralama kastıyla gerçekleştirilen bir fiilin mağdurun yaşamını tehlikeye sokması hâlini neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama olarak ayrıca düzenlemektedir.
Dolayısıyla:
hayati tehlike = öldürmeye teşebbüs
şeklinde bir formül hukuken doğru değildir.
Yargıtay da kastın yalnız yaralanmanın sonucuna bakılarak belirlenemeyeceğini, olayın tüm koşullarının değerlendirilmesi gerektiğini kabul etmektedir.
Mağdurun Ölmemesinin Sebebi Önemli midir?
Evet.
Teşebbüs hükümleri bakımından suçun failin elinde olmayan nedenlerle tamamlanamaması gerekir.
TCK m.35'e göre kişi, işlemeyi kastettiği suçun icrasına elverişli hareketlerle doğrudan başlayıp kendi elinde olmayan nedenlerle tamamlayamazsa teşebbüsten sorumlu tutulur.
Örneğin fail mağduru öldürmek amacıyla ateş etmiş ancak mağdur acil ameliyat sayesinde kurtulmuş olabilir.
Bu durumda tıbbi müdahale failin kastını değiştirmez.
Başka bir olayda üçüncü kişiler faili tutarak saldırının devamını engellemiş olabilir.
Yine failin eylemini tamamlayamaması kendi iradesinden kaynaklanmamıştır.
Bu nedenle olay sonrası gelişmeler de suç vasfının belirlenmesinde önem taşır.
Fail Kendi İsteğiyle Durursa Ne Olur?
Bu durum özellikle iki farklı açıdan önemlidir.
Birincisi, failin öldürme imkânı bulunmasına rağmen kendiliğinden eylemine son vermesi başlangıçtaki kastın yaralamaya yönelik olduğu yönünde değerlendirilebilir.
İkincisi ise şartları varsa TCK m.36'daki gönüllü vazgeçme hükümleri gündeme gelebilir.
TCK m.36'ya göre fail suçun icra hareketlerinden gönüllü vazgeçer veya kendi çabalarıyla suçun tamamlanmasını önlerse teşebbüsten dolayı cezalandırılmaz; ancak o ana kadar tamamlanan hareketler başka bir suç oluşturuyorsa yalnız o suçtan sorumlu olur.
Fakat gönüllü vazgeçme ile:
“Silah tutukluk yaptı.”
“Bıçak elimden alındı.”
“Çevredekiler araya girdi.”
“Polis geldi.”
gibi failin iradesi dışındaki engeller aynı değildir.
Üçüncü Kişilerin Araya Girmesi Neden Önemlidir?
Failin mağdura saldırmaya devam etme imkânı varken saldırıyı ancak çevredekilerin müdahalesiyle bırakması, öldürme kastı değerlendirmesinde önemli olabilir.
Örneğin mağdur yere düştükten sonra saldırı sürdürülürken çevredekiler failin elindeki bıçağı almışsa:
“Fail zaten saldırıyı bırakacaktı.”
savunmasının olayın objektif delilleriyle karşılaştırılması gerekir.
Buna karşılık kimsenin engellemediği hâlde fail tek darbeden sonra kendiliğinden geri çekiliyorsa farklı bir değerlendirme yapılabilir.
Yargıtayın kast belirlemesinde özellikle failin eylemine nasıl son verdiğini sürekli olarak ölçütlerden biri saymasının nedeni budur.
Önceden Husumet Bulunması Öldürme Kastını Kanıtlar mı?
Tek başına hayır.
Ancak husumetin niteliği önemli olabilir.
Tarafların aylar süren ciddi bir düşmanlığı, ölüm tehdidi içeren önceki mesajları veya saldırı hazırlığı bulunuyorsa bu durum öldürme kastı lehine değerlendirilebilir.
Buna karşılık tarafların birbirini hiç tanımadığı ve olayın birkaç saniyelik ani bir tartışma sonucunda geliştiği durumlarda önceden oluşmuş bir öldürme kararından söz etmek daha güç olabilir.
Yargıtay'ın güncel kararlarında da husumetin bulunup bulunmadığı ve varsa derecesi kast belirlemesinde temel kriterlerden biridir.
Ancak ciddi husumet bulunmaması da tek başına öldürme kastını ortadan kaldırmaz.
Ani gelişen bir olay sırasında kişi o anda öldürmeye karar verebilir.
“Seni Öldüreceğim” Demek Sonucu Değiştirir mi?
Olay sırasında kullanılan sözler kastın belirlenmesinde önemli delil olabilir.
Örneğin saldırı sırasında:
“Bugün seni öldüreceğim.”
şeklindeki bir söz, diğer objektif delillerle birlikte öldürme kastını destekleyebilir.
Ancak söz tek başına değerlendirilmez.
Kavga sırasında söylenen ağır sözlerle failin fiilî davranışı arasında uyum bulunup bulunmadığı araştırılır.
Kişi öldürme tehdidinde bulunmuş ancak eylemini yalnız hafif bir yaralamayla sınırlamış olabilir.
Buna karşılık hiçbir söz söylemeden hayati bölgeye ateş etmiş olabilir.
Bu nedenle kast değerlendirmesinde söz ve davranışlar birlikte ele alınır.
Adli Tıp Raporunun Önemi Nedir?
Silahlı veya bıçaklı ağır yaralama dosyalarında adli rapor temel delillerden biridir.
Raporda özellikle;
yaraların sayısı,
anatomik bölgeleri,
derinliği,
hayati tehlike oluşturup oluşturmadığı,
kemik kırığı bulunup bulunmadığı,
organ işlevinin sürekli zayıflaması veya yitirilmesine neden olup olmadığı,
yüzde sabit iz veya sürekli değişiklik bulunup bulunmadığı
belirlenebilir.
Bu tespitler hem suç vasfını hem de TCK m.87 kapsamındaki ağırlaşmış yaralama hükümlerinin uygulanmasını doğrudan etkileyebilir.
Ancak adli rapor:
“Fail öldürmek istemiştir.”
şeklinde hukuki kast değerlendirmesi yapmaz.
Bu değerlendirme mahkemeye aittir.
Kamera Kaydı Bu Dosyalarda Neden Kritik Olabilir?
Kamera kaydı birçok durumda tanık anlatımından çok daha ayrıntılı bilgi verebilir.
Görüntüden;
ilk saldırıyı kimin yaptığı,
taraflar arasındaki mesafe,
failin nereye nişan aldığı,
mağdur yere düştükten sonra saldırının devam edip etmediği,
çevredekilerin müdahale edip etmediği,
failin olay yerinden nasıl ayrıldığı
tespit edilebilir.
Özellikle “öldürme kastı mı, yaralama kastı mı?” uyuşmazlığında olayın birkaç saniyelik bölümü bütün suç vasfını değiştirebilir.
Bu nedenle çevredeki işyeri, site, belediye, trafik veya özel güvenlik kameralarının kayıtları mümkün olduğunca erken tespit edilmelidir.
Kamera kayıtlarının çoğu sistemde belirli süreden sonra otomatik silinebilmesi nedeniyle soruşturmanın ilk aşaması önemlidir.
Telefon Mesajları ve Önceki Tehditler Önemli midir?
Evet.
Özellikle olay öncesindeki iletişim kayıtları husumetin niteliğini gösterebilir.
WhatsApp mesajları, SMS'ler, sosyal medya mesajları veya ses kayıtları olaydan önce öldürmeye yönelik açık plan veya tehdit bulunduğunu gösterebilir.
Bunun tersi de mümkündür.
Olayın tamamen ani geliştiğini gösteren iletişim kayıtları savunma bakımından önem taşıyabilir.
Bu nedenle ağır ceza dosyasında yalnız olay anındaki deliller değil, olayın öncesi ve sonrasına ilişkin dijital deliller de değerlendirilmelidir.
Silahla Kasten Yaralamanın Cezası Nedir?
TCK m.86'nın güncel hâline göre kasten yaralamanın temel şekli bir yıl altı aydan üç yıla kadar hapis cezasını gerektirir.
Suçun silahla işlenmesi hâlinde TCK m.86/3-e kapsamında verilecek ceza yarı oranında artırılır.
Ancak yaralama;
mağdurun yaşamını tehlikeye sokmuş,
organ işlevinin sürekli zayıflamasına,
yüzde sabit ize,
organ işlevinin kaybına,
kemik kırığına
veya kanunda sayılan başka ağır sonuçlara neden olmuşsa TCK m.87 ayrıca uygulanır.
7550 sayılı Kanun ile 2025 yılında TCK m.87'deki bazı alt sınırlar da yükseltilmiştir. Örneğin yaşamı tehlikeye sokan yaralamalarda uygulanacak asgari cezalar ve yaralama sonucu ölüm hâlindeki yaptırımlar artırılmıştır.
Bu nedenle:
“Öldürmeye teşebbüs sayılmazsa ceza çok düşük olur.”
şeklinde genel bir sonuç da doğru değildir.
Ağır neticeli silahla yaralama suçunda oldukça ciddi hapis cezaları ortaya çıkabilir.
Kasten Öldürmeye Teşebbüsün Cezası Nedir?
Kasten öldürmenin temel şekli TCK m.81'e göre müebbet hapis cezasını gerektirir.
Ancak ölüm gerçekleşmemiş ve suç teşebbüs aşamasında kalmışsa TCK m.35 uygulanır.
4 Haziran 2025 tarihinde yürürlüğe giren değişiklikten sonra müebbet hapis gerektiren suçlara teşebbüste 10 yıldan 18 yıla kadar hapis cezası uygulanmaktadır.
Örneğin;
tabancayla göğüs bölgesine ateş edilen,
mağdurun hayati tehlike geçirdiği,
failin saldırıya üçüncü kişilerin müdahalesi nedeniyle devam edemediği
bir olayda öldürme kastının kabul edilmesi hâlinde TCK m.81 ve m.35 kapsamında ağır ceza yargılaması söz konusu olabilir.
Nitelikli Öldürmeye Teşebbüste Ceza Daha mı Ağırdır?
Evet.
TCK m.82 kasten öldürmenin nitelikli hâllerini düzenlemektedir.
Örneğin suçun;
tasarlayarak,
üstsoy veya altsoya,
eşe, boşanılan eşe veya kardeşe,
çocuğa,
kadına karşı,
kamu görevi nedeniyle,
kan gütme saikiyle
işlenmesi belirli koşullarda nitelikli kasten öldürme kapsamında değerlendirilir.
Nitelikli öldürmenin tamamlanmış hâli ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasını gerektirir.
Teşebbüs hâlinde ise güncel TCK m.35 uyarınca ağırlaştırılmış müebbet yerine 14 yıldan 21 yıla kadar hapis cezası verilebilir.
Bu nedenle suçun yalnız yaralama–öldürme ayrımı değil, TCK m.82 kapsamına girip girmediği de dosyanın sonucunu ciddi biçimde değiştirebilir.
Haksız Tahrik Varsa Ceza Nasıl Etkilenir?
Silahlı ve bıçaklı kavgalarda en sık tartışılan diğer konulardan biri haksız tahriktir.
TCK m.29'a göre haksız bir fiilin meydana getirdiği hiddet veya şiddetli elemin etkisi altında suç işlenmişse cezada indirim uygulanabilir.
Müebbet hapis cezasını gerektiren hâllerde on iki yıldan on sekiz yıla kadar hapis cezası öngörülür; diğer süreli cezalarda ise cezada dörtte birden dörtte üçe kadar indirim yapılabilir.
Ancak tahrik indiriminin uygulanabilmesi için yalnız:
“Beni sinirlendirdi.”
demek yeterli değildir.
Öncelikle mağdurdan kaynaklanan haksız bir fiil bulunmalı ve suç bu fiilin meydana getirdiği hiddet veya şiddetli elemin etkisi altında işlenmiş olmalıdır.
Yargıtay da haksız tahriki ceza sorumluluğunu azaltan ve kusur yeteneğindeki azalmaya dayanan bir kurum olarak değerlendirmektedir.
İlk Haksız Hareketi Kimin Yaptığı Belirlenemezse Ne Olur?
Kavga dosyalarında taraflar genellikle birbirini suçlar.
Sanık:
“Önce o saldırdı.”
der.
Mağdur ise:
“İlk saldıran kendisiydi.”
şeklinde beyanda bulunabilir.
Kamera veya tarafsız tanık bulunmadığında ilk haksız hareketin kimden kaynaklandığı tartışmalı hâle gelebilir.
Bu durumda tarafların ifadeleri, yaralanmaların yapısı, olay yeri bulguları, kamera görüntüleri ve tanıklar birlikte değerlendirilmelidir.
Haksız tahrikin uygulanıp uygulanmayacağı ile uygulanacak indirim oranı, ağır ceza dosyasında hükmedilecek ceza üzerinde yıllarla ifade edilen fark yaratabilir.
Meşru Savunma Varsa Ceza Verilir mi?
Şartları tamamen gerçekleşmişse hayır.
TCK m.25/1'e göre kişinin kendisine veya başkasına ait bir hakka yönelmiş, gerçekleşen veya gerçekleşmesi ya da tekrarı muhakkak olan haksız saldırıyı o anda ve saldırıyla orantılı biçimde defetmek zorunluluğuyla gerçekleştirdiği fiilden dolayı ceza verilmez.
Örneğin bir kişinin bıçakla saldırdığı sırada mağdurun kendisini korumak için saldırıyı etkisiz hâle getirmesi şartları varsa meşru savunma kapsamında değerlendirilebilir.
Ancak saldırı bittikten sonra karşı tarafı takip edip saldırmak artık aynı kapsamda olmayabilir.
Meşru savunmada özellikle;
saldırının devam edip etmediği,
savunmanın gerekli olup olmadığı,
savunma ile saldırı arasındaki orantı
değerlendirilir.
Yargıtay'ın 2026 tarihli kararlarında da gerçekleşen veya tekrarı muhakkak haksız saldırının o anki koşullara göre orantılı biçimde defedilmesi gerektiği vurgulanmaktadır.
Kavgada İki Taraf da Yaralanmışsa Meşru Savunma Olabilir mi?
Olabilir.
Karşılıklı yaralanma bulunması meşru savunma ihtimalini otomatik olarak ortadan kaldırmaz.
Önemli olan olayın hangi aşamasında hangi tarafın haksız saldırıda bulunduğudur.
Örneğin başlangıçta sözlü tartışma yaşanmışken taraflardan biri bıçakla saldırıya geçebilir ve diğer taraf kendisini korumak amacıyla silah kullanabilir.
Böyle bir dosyada:
“İkisi de kavga etti, ikisi de suçlu.”
şeklindeki yüzeysel yaklaşım yeterli değildir.
Olayın saniye saniye kronolojisinin kurulması gerekir.
Öldürmeye Teşebbüs Dosyasında Tutuklama Zorunlu mudur?
Hayır.
Kasten öldürme, CMK m.100 kapsamında katalog suçlar arasında yer almakla birlikte katalog suç bulunması otomatik tutuklama anlamına gelmez.
Tutuklama için kuvvetli suç şüphesini gösteren somut delillerin yanında tutuklama nedenleri, ölçülülük ve adli kontrol tedbirlerinin yeterli olup olmayacağı ayrıca değerlendirilmelidir.
Bu nedenle ağır ceza dosyasının başında suç vasfının yanlış veya erken biçimde “öldürmeye teşebbüs” olarak kabul edilmesi, yalnız ilerideki ceza miktarı açısından değil koruma tedbirleri açısından da ciddi sonuç doğurabilir.
Savcılık Kasten Yaralama Olarak Başlatılan Dosyayı Öldürmeye Teşebbüse Çevirebilir mi?
Evet.
Soruşturmanın ilk aşamasında olay “kasten yaralama” olarak kaydedilmiş olabilir.
Daha sonra kamera kayıtları, adli rapor, tanık beyanları veya başka deliller ortaya çıktığında suç vasfı değişebilir.
Benzer şekilde başlangıçta öldürmeye teşebbüs olarak değerlendirilen bir dosya daha sonra yaralama suçuna dönüşebilir.
Ceza muhakemesinde belirleyici olan ilk kolluk kayıt başlığı değil, toplanan delillere göre fiilin doğru hukuki nitelendirilmesidir.
Bu nedenle soruşturmanın ilk günündeki suç adı dosyanın nihai sonucu olarak görülmemelidir.
İddianame Yaralama Suçundan Düzenlendiyse Mahkeme Öldürmeye Teşebbüsten Ceza Verebilir mi?
Mahkeme fiilin hukuki nitelendirilmesiyle bağlı değildir.
Ancak sanığın savunma hakkı korunmalıdır.
CMK m.226 kapsamında suçun hukuki niteliğinin değişmesi hâlinde sanığa ek savunma hakkı verilmesi gerekebilir.
Bu nedenle suç vasfının kovuşturma sırasında değişmesi yalnız ceza miktarı açısından değil, usul güvenceleri bakımından da önemlidir.
Öldürme Kastının Tespitinde Olay Sonrası Davranışlar Önemli midir?
Evet.
Failin olaydan sonraki davranışları başlangıçtaki kastın değerlendirilmesinde yardımcı olabilir.
Örneğin mağduru hastaneye götürmeye çalışması, ambulans çağırması veya kanamayı durdurmaya çalışması belirli olaylarda değerlendirmeye alınabilir.
Buna karşılık olay yerinden kaçması veya delilleri ortadan kaldırmaya çalışması farklı biçimde yorumlanabilir.
Ancak bunların hiçbiri tek başına kesin değildir.
Bir kişi öldürme kastıyla hareket ettikten sonra pişman olabilir.
Bir başka kişi ise panik nedeniyle yaralama olayından sonra kaçabilir.
Bu nedenle olay sonrası davranış da yalnız diğer delillerle birlikte anlam kazanır.
Mermi veya Bıçak İsabet Etmediyse Yine de Öldürmeye Teşebbüs Olabilir mi?
Evet.
Mağdurun yaralanması teşebbüs suçunun zorunlu koşulu değildir.
Örneğin fail mağdurun göğüs bölgesine yakın mesafeden ateş etmiş ancak mermi hedefi kaçırmış olabilir.
Öldürme kastı ve suçun icrasına elverişli hareketlerle doğrudan başlanması mevcutsa, ölüm veya yaralanma gerçekleşmemiş olsa bile kasten öldürmeye teşebbüs gündeme gelebilir.
TCK m.35'in temel mantığı da suçun failin elinde olmayan nedenle tamamlanamaması üzerine kuruludur.
Bu nedenle mağdurun yaralanmamış olması tek başına:
“Ortada suç yok.”
anlamına gelmez.
Havaya Ateş Etmek Öldürmeye Teşebbüs müdür?
Kural olarak ateşin nereye yöneltildiği ve failin kastı belirleyicidir.
Gerçekten havaya ateş edilen bir olay ile mağdurun bulunduğu bölgeye doğru ateş edilip merminin isabet etmediği olay aynı değildir.
Atış yönü;
kamera kaydı,
kovan ve çekirdek incelemesi,
balistik rapor,
mermi giriş izleri,
tanık beyanları
üzerinden belirlenebilir.
Dolayısıyla özellikle ateşli silah dosyalarında olay yeri ve balistik delilleri kast tartışmasının merkezine yerleşebilir.
Çok Sayıda Sanık Varsa Herkes Öldürmeye Teşebbüsten Sorumlu Olur mu?
Hayır.
Ceza sorumluluğu şahsidir.
TCK m.20 açıkça kimsenin başkasının fiilinden dolayı sorumlu tutulamayacağını düzenler.
Örneğin üç kişinin birlikte olay yerine gitmesi, içlerinden birinin aniden silah çıkartıp ateş etmesi durumunda diğer kişilerin otomatik olarak öldürmeye teşebbüs suçunun müşterek faili olduğu söylenemez.
Aralarında ortak suç işleme kararı bulunup bulunmadığı, fiil üzerinde birlikte hâkimiyet kurulup kurulmadığı ve kişilerin eyleme katkıları ayrı ayrı araştırılmalıdır.
Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 2026/179 sayılı kararına konu olayda da sanıklardan birinin ani gelişen silahlı eylem bakımından iştirak iradesinin bulunup bulunmadığı ciddi şekilde tartışılmıştır.
Bu nedenle toplu kavga dosyalarında her sanığın davranışı ayrı değerlendirilmelidir.
Ağır Ceza Dosyasında İlk İfade Neden Özellikle Önemlidir?
Silahlı ve bıçaklı kavgalarda ilk ifade çoğu zaman olayın kronolojisinin ilk kez kurulduğu aşamadır.
Kişinin;
silahı nereden aldığı,
olay yerine neden gittiği,
taraflarla önceki ilişkisi,
ilk saldırıyı kimin yaptığı,
kaç darbe veya atış gerçekleştirdiği,
eylemini neden sonlandırdığı
ilk ifadede gündeme gelebilir.
Bu açıklamaların daha sonra kamera, HTS, adli rapor veya tanıklarla karşılaştırılması mümkündür.
Bu nedenle özellikle öldürmeye teşebbüs suçlaması bulunan bir dosyada soruşturmanın yalnız son duruşmasına değil, ilk kolluk ve savcılık işlemlerinden itibaren bütün olarak değerlendirilmesi gerekir.
Savunmada Hangi Deliller Özellikle İncelenmelidir?
Bu tür dosyalarda yalnız tarafların ifadelerine odaklanmak yeterli değildir.
Özellikle;
olay yeri kamera görüntüleri,
çevredeki işyeri ve site kameraları,
olay yeri inceleme tutanakları,
balistik raporları,
silah ve bıçak incelemeleri,
Adli Tıp raporları,
mağdurun yaralarının anatomik yeri,
atış mesafesi,
mermi giriş ve çıkış yönleri,
tanık beyanları,
olay öncesi mesajlaşmalar,
önceki husumete ilişkin deliller,
HTS ve konum kayıtları,
tarafların kendi yaralanma raporları
birlikte incelenmelidir.
Özellikle meşru savunma veya ilk haksız hareket tartışması bulunan dosyalarda sanığın kendi vücudundaki yaralanmaların belgelenmesi de önem taşıyabilir.
Sık Sorulan Sorular
Bıçakla bir kişiyi yaralamak öldürmeye teşebbüs müdür?
Her zaman değil. Bıçağın kullanılış şekli, hedef alınan bölge, darbe sayısı, husumet ve saldırıya nasıl son verildiği birlikte değerlendirilir. Yargıtay 29 Nisan 2026 tarihli kararında rastgele savrulan bıçakla meydana gelen yaralanmayı silahla kasten yaralama kapsamında değerlendirmiştir.
Göğüsten bıçaklamak öldürmeye teşebbüs sayılır mı?
Göğüs hayati bir bölge olduğundan öldürme kastı lehine güçlü bir göstergedir; ancak tek başına kesin sonuç doğurmaz. Olayın bütün koşulları incelenir.
Silahla bir kez ateş etmek öldürmeye teşebbüs olur mu?
Olabilir. Yargıtay 13 Mayıs 2026 tarihli kararında tek atışla üst karın bölgesinden hayati tehlike yaratacak şekilde yaralamayı ve saldırının dış engel nedeniyle devam edememesini öldürme kastı kapsamında değerlendirmiştir.
Bacağa ateş etmek öldürmeye teşebbüs müdür?
Her olayda değildir. Özellikle öldürme imkânı varken yalnız bacak bölgesinin hedef alınması yaralama kastı lehine değerlendirilebilir; fakat olayın diğer özellikleri de araştırılır.
Hayati tehlike varsa suç otomatik olarak öldürmeye teşebbüs müdür?
Hayır. Hayati tehlike tıbbi sonuçtur. Öldürme kastı ayrıca belirlenir. TCK m.87 yaşamı tehlikeye sokan yaralamayı ayrıca neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama olarak düzenlemektedir.
Öldürmeye teşebbüs cezası kaç yıldır?
TCK m.81 kapsamındaki kasten öldürmeye teşebbüste güncel TCK m.35 uyarınca 10 yıldan 18 yıla kadar hapis cezası söz konusu olabilir. Nitelikli kasten öldürmeye teşebbüste ise 14 yıldan 21 yıla kadar hapis cezası gündeme gelebilir.
Fail saldırıyı kendi isteğiyle bırakırsa ne olur?
Bu durum hem kastın belirlenmesinde hem de şartları varsa TCK m.36'daki gönüllü vazgeçme açısından önemlidir. Failin saldırıyı dışarıdan bir engel nedeniyle bırakması farklı değerlendirilir.
Kavga sırasında ilk saldırıyı mağdur yaptıysa ne olur?
Olayın özelliklerine göre meşru savunma veya haksız tahrik hükümleri gündeme gelebilir. Meşru savunma ile haksız tahrik birbirinden farklı kurumlardır.
Meşru savunmada öldürme gerçekleşirse yine ceza verilir mi?
Meşru savunmanın bütün şartları gerçekleşmişse TCK m.25 gereğince fiilden dolayı ceza verilmez. Ancak saldırının devam etmesi, savunmanın gerekliliği ve orantılılığı ayrıntılı biçimde değerlendirilir.
Sanık “öldürmek istemedim” derse yaralamadan mı ceza alır?
Hayır. Sanığın beyanı tek başına belirleyici değildir. Kast; olay öncesi, sırası ve sonrasındaki objektif davranışlar üzerinden belirlenir.
Mağdur yaralanmadıysa öldürmeye teşebbüs suçu oluşmaz mı?
Oluşabilir. Öldürme kastıyla elverişli hareketlere doğrudan başlanmış ve suç failin elinde olmayan nedenle tamamlanamamışsa yaralanma meydana gelmemesi teşebbüs sorumluluğunu tek başına ortadan kaldırmaz.
Çok sayıda kişinin bulunduğu kavgada herkes aynı suçtan mı ceza alır?
Hayır. Her kişinin kastı, fiile katkısı ve iştirak iradesi ayrı değerlendirilir. Ceza sorumluluğu şahsidir.
Sonuç
Silahlı veya bıçaklı bir olayın kasten yaralama mı yoksa kasten öldürmeye teşebbüs mü oluşturduğu yalnız kullanılan silaha veya mağdurun geçirdiği hayati tehlikeye bakılarak belirlenemez.
Yargıtay'ın 2026 yılındaki güncel kararları bu ayrımın ne kadar somut olaya bağlı olduğunu açıkça gösteriyor.
29 Nisan 2026 tarihli bir dosyada bıçak kullanılmış olmasına rağmen ciddi husumetin bulunmaması, hedef gözetilmemesi ve failin kendiliğinden eylemine son vermesi nedeniyle öldürme kastı şüpheli bulunarak kasten öldürmeye teşebbüs mahkûmiyeti bozulmuştur.
Buna karşılık 13 Mayıs 2026 tarihli başka bir dosyada tabancayla hayati bölgenin hedef alınması, ağır yaralanma meydana gelmesi ve failin saldırıya kendi isteğiyle değil silahın kullanılamaz hâle gelmesi nedeniyle devam edememesi, öldürme kastının kabulünde etkili olmuştur.
Dolayısıyla ağır ceza dosyasında esas soru:
“Bıçak kullanıldı mı?”
veya
“Mağdur hayati tehlike geçirdi mi?”
değildir.
Asıl soru:
“Failin olayın bütününe yansıyan kastı öldürmeye mi, yaralamaya mı yönelikti?”
şeklindedir.
Bu sorunun cevabı için husumetin geçmişi, kullanılan aracın niteliği, darbe veya atış sayısı, hedef alınan bölge, tarafların konumu, adli raporlar, kamera görüntüleri, olay öncesindeki yazışmalar ve saldırının nasıl sona erdiği birlikte analiz edilmelidir.
Özellikle silahlı veya bıçaklı ağır yaralama dosyalarında suç vasfındaki yanlış değerlendirme birkaç aylık değil, yıllarla ifade edilen ceza farkı yaratabilir.
2025 yılında teşebbüs cezalarının artırılmasıyla bu ayrım daha da önemli hâle gelmiştir. Basit kasten öldürmeye teşebbüste bugün 10–18 yıl, nitelikli öldürmeye teşebbüste ise 14–21 yıl arasında hapis cezası gündeme gelebilmektedir.
Bu nedenle bu tür dosyalarda savunma veya katılan vekilliği yalnız yaralanma raporunun sonuç kısmına göre kurulamaz.
Olayın ceza hukuku bakımından doğru vasıflandırılması, dosyadaki bütün maddi delillerin olay kronolojisi içerisinde birlikte değerlendirilmesini gerektirir.
Hukuki Dayanaklar
5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m.20, m.21, m.25, m.27, m.29, m.35, m.36, m.81, m.82, m.86 ve m.87.
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun delil, tutuklama, ek savunma, istinaf ve temyize ilişkin hükümleri.
7550 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun, 4 Haziran 2025.
Yargıtay 1. Ceza Dairesinin 13.05.2026 tarihli kasten öldürmeye teşebbüs kararı.
Yargıtay Ceza Genel Kurulu, E.2024/255, K.2026/179.
Yargıtay Ceza Genel Kurulu ve 1. Ceza Dairesinin öldürme kastı ile yaralama kastının ayrımına ilişkin yerleşik içtihatları.
İlgili Yazılar
Ceza Soruşturmasında İfade Vermeden Önce Bilinmesi Gerekenler
Tutuklama Kararı Hangi Şartlarda Verilir?
Tutuklama ve Adli Kontrol Kararı Hangi Şartlarda Verilir?
Ceza Davasında Hukuka Aykırı Delil Nedir?
Yakalama Sonrası İlk İfade Neden Kritik?
Ceza Hukuku ve Ağır Ceza Davaları Rehberi
Yazar: Av. Süleyman Kesici
Yayın tarihi: 7 Kasım 2026
Son hukuki kontrol: 7 Kasım 2026
Bilgilendirme Notu: Bu yazı genel hukuki bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Kasten öldürmeye teşebbüs ile kasten yaralama ayrımı; kullanılan araç, darbe veya atış sayısı, yaralanma bölgesi, olayın gelişimi, taraflar arasındaki ilişki, failin kastı, eyleme son verme biçimi ve mevcut delillerin tümü birlikte değerlendirilerek her somut olay bakımından ayrıca belirlenmelidir.

Kesici Hukuk
© 2026 Kesici Hukuk, Avukat Süleyman Kesici Hukuk Bürosu. Tüm hakkı saklıdır.
Faaliyet Alanları
https://kesici.av.tr web sitesinde yer alan bilgiler, Türkiye Barolar Birliği’nin Meslek Kuralları ve ilgili mevzuatına bağlı kalınarak ve ilgili mevzuatla reklam yasağına ilişkin düzenlemelere uygun olarak hazırlanmıştır. Bu site, iş veya buna benzer başka bir kazanım talep etmek ve/veya reklam amaçlı olarak kullanılamaz.Yer alan bilgiler, haberler ve etkinliklerle bültenlerimiz yalnızca bilgi verme amaçlı olarak hazırlanmış olup, ticari amaç içermemektedir. Herhangi bir şekilde hukuki görüş veya dayanak olarak kullanılmamalıdır. Şöyle ki içerikler güncelliğini yitirebilir ve yürürlükte olan mevzuat veya hukuki uygulamaların son halini yansıtmayabilir. Bu nedenle AVUKAT SÜLEYMAN KESİCİ HUKUK BÜROSU ve/veya Avukat Süleyman KESİCİ bu sitede yer alan bilgilerdeki herhangi bir yanlışlık veya eksiklikten veya bu bilgilerin kullanımından doğan sonuçlardan sorumlu tutulamaz, ziyaretçiler sunulan içeriklerin doğru olmadığını veya bu içerikler nedeniyle zarar gördüklerini iddia edemezler.
Bu sitedeki tüm bilgi ve dosyaların mülkiyeti AVUKAT SÜLEYMAN KESİCİ HUKUK BÜROSU ve Avukat Süleyman KESİCİ’ye ait olup, yazılı iznimiz olmadan kopyalanamaz, çoğaltılamaz ve kullanılmaz.
AVUKAT SÜLEYMAN KESİCİ HUKUK BÜROSU ve/veya Avukat Süleyman KESİCİ tarafından açıkça yazılı şekilde izin verilmediği sürece, bu sitede yeni linkler açılması ve/veya bu siteye link yaratılması kesinlikle yasaktır. Faks ve/veya e-mail ve/veya iletişim formu ile AVUKAT SÜLEYMAN KESİCİ HUKUK BÜROSU ve/veya Avukat Süleyman KESİCİ'ye ileteceğiniz herhangi bir bilgi veya bu sitenin veya içerdiği bilgilerin herhangi başka bir şekilde kullanımı, hiçbir şekilde avukat – müvekkil ilişkisi oluşturmayacağı gibi büromuzun var olan müvekkilleri ile de kısmi avukat – müvekkil ilişkisi oluşturmaz.


